چگونه با گمرک ایران برای صادرات به CIS هماهنگ شویم؟ پیش از بارگیری، کالا را در سامانه جامع تجارت ثبت کنید، کد رهگیری بگیرید، از انبار یا کارخانه اظهار خروج کنید، بسته به روش حمل، بارنامه صادر کنید، از بازرسی فیزیکی (در صورت ریسک بالا) اطمینان حاصل کنید، و پس از خروج، رهگیری از طریق سامانه آنلاین گمرک ایران.
اچ اس کدهای کاربردی و تعرفه های آنها در صادرات به روسیه و CIS: مثال: زعفران (091020) تعرفه 5-10%، خرما (080410) 15%، کاشی و سرامیک (6907) 12%، قطعات پلاستیکی (3926) 8%، فرش (5702) 10%. تعرفههای ترجیحی EAEU برای کشورهای در حال توسعه (از جمله ایران در صورت موافقت) برخی کالاها را صفر میکند.
دامپینگ (Dumping) چیست؟ فروش کالا در بازار خارجی به قیمتی کمتر از قیمت داخلی یا کمتر از هزینه تولید به منظور حذف رقبا. این عمل توسط WTO ممنوع است و روسیه با اعمال عوارض ضددامپینگ (تا ۵۰٪) مقابله میکند. صادرکنندگان ایرانی باید از قیمتگذاری شفاف و مبتنی بر هزینه اطمینان حاصل کنند.
مسیرهای گمرکی در صادرات: صادرات قطعی (عادی)، صادرات موقت (مثلاً تجهیزات نمایشگاهی)، ترانزیت داخلی، و مناطق آزاد (انبار اختصاصی). هر مسیر تشریفات متفاوت دارد. برای روسیه، مسیر ترانزیتی از ایران (بندرعباس) به آستارا (روسیه) با استفاده از کارنه تیر (TIR) رایج است.
مناطق آزاد تجاری ایران و کارکردهای آنها: مناطق آزاد (کیش، قشم، چابهار، انزلی، ارس، اروند) دارای معافیتهای مالیاتی و عوارض گمرکی برای واردات مواد اولیه و صادرات محصولات تولید شده. کارکرد: تولید صادرات محور، ترانزیت، بستهبندی مجدد، جذب سرمایهگذاری خارجی. برای صادرات به روسیه، منطقه آزاد انزلی (دسترسی به خزر) مزیت دارد.
مقررات ریال همراه مسافر: مسافری که از ایران خارج میشود میتواند حداکثر ۵۰۰۰ یورو (یا معادل آن ریال) بدون اظهارنامه حمل کند. بیش از آن نیاز به اظهارنامه گمرکی و ارائه دلیل (مانند مدارک تجاری، ویزای سرمایهگذاری). برای صادرکنندگان، حمل پول نقد توصیه نمیشود؛ بهتر است از سیستمهای بانکی یا صرافی معتبر استفاده شود.
مراحل و قواعد صادراتی ایران: ثبت سفارش (برای برخی کالاها)، اخذ مجوز از وزارتخانه مربوطه (صمت، جهاد کشاورزی، بهداشت)، اظهار در سامانه جامع تجارت، تعیین ارزش و تعرفه (صفر یا ناچیز برای صادرات، عوارض خاص برای مواد خام)، حمل به گمرک، تشریفات خروجی (بازرسی و کنترل)، صدور پروانه صادراتی.
مقررات صادرات محصولات دارای فناوری دوکاربرد (Dual-Use) از ایران به روسیه: هر گونه کالا یا فناوری که هم کاربرد نظامی و هم غیرنظامی دارد (مانند برخی تجهیزات مخابراتی، مواد شیمیایی خاص، پهپادها) نیاز به مجوز ویژه از وزارت دفاع و سازمان توسعه تجارت ایران دارد. همچنین تحت تحریمهای ثانویه آمریکا و اروپا قرار دارد. صادرات بدون مجوز جرم محسوب میشود.
بررسی تغییرات قوانین گمرکی، استانداردهای بهداشتی (ISO, HACCP) و مجوزهای لازم برای صادرات به روسیه و کشورهای عربی.