“`html

۲۰ کالای اصلی وارداتی روسیه در سال ۲۰۲۵: تحلیل جامع بازار ۲۷۹ میلیارد دلاری

توجه: آمارهای دقیق واردات روسیه در سطح کالاهای خاص (با کد تعرفه ۶ رقمی) معمولاً با تأخیر زمانی توسط گمرک روسیه منتشر می‌شود. بر اساس آخرین داده‌های منتشرشده توسط سرویس گمرک فدرال روسیه (FCS) برای سال ۲۰۲۵، اطلاعات در سطح گروه‌های کالایی اصلی (فصل‌های تعرفه) در دسترس است. در این مقاله، ضمن ارائه جزئیترین آمار موجود، تصویری جامع از ساختار وارداتی روسیه در سال ۲۰۲۵ ارائه می‌دهیم.

مقدمه

بازار واردات روسیه با وجود تحریم‌های گسترده و تغییر ساختار شرکای تجاری، همچنان یکی از بزرگترین و جذاب‌ترین بازارهای جهان برای صادرکنندگان محسوب می‌شود. بر اساس گزارش نهایی سرویس گمرک فدرال روسیه (FCS)،总值 واردات این کشور در سال ۲۰۲۵ بالغ بر ۲۷۹ میلیارد دلار بوده است که نسبت به سال ۲۰۲۴، کاهشی ۱.۴ درصدی را نشان می‌دهد .

بررسی ساختار کالاهای وارداتی روسیه نشان می‌دهد که این کشور وابستگی شدیدی به واردات ماشین‌آلات، تجهیزات صنعتی، محصولات شیمیایی و کالاهای مصرفی دارد. در این مقاله، با استناد به آخرین آمار رسمی گمرک روسیه، ۲۰ گروه کالایی اصلی وارداتی این کشور را به همراه ارزش و روند تغییرات آنها تحلیل می‌کنیم.

آمار کلی واردات روسیه در سال ۲۰۲۵

بر اساس گزارش سرویس گمرک فدرال روسیه، در سال ۲۰۲۵ میلادی (ژانویه تا دسامبر)،总值 واردات این کشور به ۲۷۹ میلیارد دلار رسید که نسبت به سال قبل (۲۸۳ میلیارد دلار در ۲۰۲۴) کاهشی ۱.۴ درصدی داشته است .

در同期، صادرات روسیه با کاهش ۳.۷ درصدی به ۴۱۸.۳ میلیارد دلار رسید و تراز تجاری این کشور با ۸.۱۷ درصد کاهش، ۱۳۹.۳ میلیارد دلار ثبت شد .

بر اساس آمار ۱۱ ماهه ۲۰۲۵ (ژانویه-نوامبر)، واردات روسیه ۲۴۹ میلیارد دلار بوده است و آمار ۱۰ ماهه نیز ۲۲۴.۴ میلیارد دلار گزارش شده است . این آمارها روند کاهشی تدریجی واردات را تأیید می‌کنند که عمدتاً ناشی از کاهش قدرت خرید، محدودیت‌های پرداخت بین‌المللی و تغییر زنجیره تأمین است.

۲۰ گروه کالایی اصلی وارداتی روسیه در سال ۲۰۲۵

بر اساس طبقه‌بندی استاندارد بین‌المللی (سیستم هماهنگ‌شده – HS)، مهم‌ترین گروه‌های کالایی وارداتی روسیه در سال ۲۰۲۵ به شرح زیر است. لازم به ذکر است آمار دقیق برای ۲۰ کالای خاص (با کد ۶ رقمی) توسط گمرک روسیه به‌صورت عمومی منتشر نشده و داده‌های موجود در سطح گروه‌های کالایی (فصل‌های ۲ رقمی) ارائه شده است.

۱. ماشین‌آلات، تجهیزات و وسایل نقلیه (HS Code 84-89)

این گروه بزرگترین بخش واردات روسیه را تشکیل می‌دهد. بر اساس آمار نهایی سال ۲۰۲۵، ارزش واردات این گروه به ۱۳۵.۶ میلیارد دلار رسید که نسبت به سال قبل ۷.۷ درصد کاهش داشته است .

این گروه شامل زیرمجموعه‌های زیر است:

ماشین‌آلات مکانیکی و تجهیزات صنعتی (کد ۸۴): تجهیزات خط تولید، ماشین‌آلات راه‌سازی، کمپرسورها، پمپ‌ها و توربین‌ها.

تجهیزات الکترونیک و الکتریکی (کد ۸۵): کامپیوتر، تلفن همراه، لوازم خانگی برقی، تراشه‌ها و قطعات الکترونیک.

وسایل نقلیه و قطعات خودرو (کد ۸۷): خودروی سواری، کامیون، اتوبوس و قطعات یدکی.

کشتی‌ها و قایق‌ها (کد ۸۹).

بر اساس آمار ۱۰ ماهه ۲۰۲۵، واردات این گروه ۱۰۸.۱ میلیارد دلار بوده است و در ۹ ماهه نیز ۹۶.۷ میلیارد دلار ثبت شده است .

۲. محصولات شیمیایی (HS Code 28-40)

دومین گروه کالایی بزرگ وارداتی روسیه، محصولات شیمیایی هستند. ارزش واردات این گروه در سال ۲۰۲۵ به ۵۵.۵ میلیارد دلار رسید که نسبت به سال قبل ۳.۸ درصد رشد داشته است .

این گروه شامل زیرمجموعه‌های زیر است:

محصولات دارویی (کد ۳۰): داروها و مواد اولیه دارویی.

کودهای شیمیایی (کد ۳۱): علی‌رغم اینکه روسیه صادرکننده بزرگ کود است، برخی کودهای تخصصی وارد می‌کند .

مواد شیمیایی آلی و معدنی (کد ۲۸-۲۹).

پلاستیک و مصنوعات پلاستیکی (کد ۳۹).

بر اساس آمار ۱۰ ماهه ۲۰۲۵، واردات این گروه ۴۴.۸ میلیارد دلار بوده است .

۳. محصولات کشاورزی و مواد غذایی (HS Code 01-24)

سومین گروه بزرگ وارداتی روسیه، محصولات کشاورزی و غذایی است. ارزش واردات این گروه در سال ۲۰۲۵ به ۴۳.۴ میلیارد دلار رسید که نسبت به سال قبل ۱۵ درصد رشد چشمگیری داشته است .

این گروه شامل زیرمجموعه‌های زیر است:

میوه‌ها و آجیل (کد ۰۸): مرکبات، سیب، موز، پسته، بادام.

گوشت و محصولات دامی (کد ۰۲).

لبنیات و تخم‌مرغ (کد ۰۴).

غلات (کد ۱۰): هرچند روسیه صادرکننده غلات است، برخی غلات خاص وارد می‌کند.

محصولات شیلاتی (کد ۰۳).

بر اساس آمار ۱۰ ماهه ۲۰۲۵، واردات این گروه ۳۵ میلیارد دلار بوده است و در ۹ ماهه نیز ۳۱.۲ میلیارد دلار ثبت شده است .

۴. فلزات و محصولات فلزی (HS Code 72-83)

چهارمین گروه کالایی، فلزات و محصولات فلزی هستند. ارزش واردات این گروه در سال ۲۰۲۵ حدود ۱۴.۷ میلیارد دلار برآورد می‌شود (بر اساس آمار ۱۰ ماهه) .

این گروه شامل زیرمجموعه‌های زیر است:

آهن و فولاد (کد ۷۲).

محصولات آهنی و فولادی (کد ۷۳).

آلومینیوم و مصنوعات آن (کد ۷۶).

ابزارآلات فلزی (کد ۸۲).

بر اساس آمار ۱۰ ماهه ۲۰۲۵، واردات این گروه ۰.۶ درصد کاهش یافته است .

۵. منسوجات، پوشاک و کفش (HS Code 50-67)

پنجمین گروه بزرگ، محصولات نساجی، پوشاک و کفش هستند. ارزش واردات این گروه در سال ۲۰۲۵ حدود ۱۵.۲ میلیارد دلار برآورد می‌شود (بر اساس آمار ۱۰ ماهه) .

این گروه شامل زیرمجموعه‌های زیر است:

پوشاک و لوازم جانبی (کد ۶۱-۶۲).

کفش (کد ۶۴).

پارچه و نخ (کد ۵۲-۵۵).

بر اساس آمار ۱۰ ماهه ۲۰۲۵، واردات این گروه نسبت به سال قبل تغییری نداشته است .

۶. تجهیزات پزشکی و اپتیکی (HS Code 90-92)

این گروه شامل ابزار دقیق، تجهیزات پزشکی، دستگاه‌های اپتیکی و عکاسی است. آمار دقیق این گروه در گزارش‌های نهایی ۲۰۲۵ به‌صورت مجزا منتشر نشده، اما بر اساس آمار سال‌های قبل و روند واردات، ارزش آن حدود ۱۰-۱۲ میلیارد دلار برآورد می‌شود.

۷. چوب، خمیر چوب و کاغذ (HS Code 44-49)

این گروه شامل چوب، تخته، کاغذ و مقوا است. آمار دقیق این گروه در گزارش‌های نهایی ۲۰۲۵ به‌صورت مجزا منتشر نشده، اما بر اساس روند سال‌های قبل، ارزش آن حدود ۵-۶ میلیارد دلار برآورد می‌شود.

جمع‌بندی ۲۰ گروه کالایی (بر اساس آمار ۱۰ ماهه ۲۰۲۵)

با توجه به اینکه آمار نهایی سال ۲۰۲۵ برای همه گروه‌ها به تفکیک منتشر نشده، جدول زیر بر اساس آمار ۱۰ ماهه (ژانویه-اکتبر ۲۰۲۵) تنظیم شده است که توسط سرویس گمرک فدرال روسیه منتشر شده :

۱. ماشین‌آلات، تجهیزات و وسایل نقلیه: ۱۰۸.۱ میلیارد دلار (کاهش ۸.۷٪)
۲. محصولات شیمیایی: ۴۴.۸ میلیارد دلار (افزایش ۲.۶٪)
۳. محصولات کشاورزی و مواد غذایی: ۳۵.۰ میلیارد دلار (افزایش ۱۴.۲٪)
۴. منسوجات، پوشاک و کفش: ۱۵.۲ میلیارد دلار (بدون تغییر)
۵. فلزات و محصولات فلزی: ۱۴.۷ میلیارد دلار (کاهش ۰.۶٪)
۶-۲۰. سایر کالاها شامل:

– تجهیزات پزشکی و اپتیکی (برآورد ۸-۱۰ میلیارد دلار)
– چوب، خمیر چوب و کاغذ (برآورد ۴-۵ میلیارد دلار)
– مبلمان و مصنوعات چوبی
– سرامیک، شیشه و مصنوعات سنگی
– اسباب‌بازی و لوازم ورزشی
– لوازم آرایشی و بهداشتی
– محصولات معدنی غیرفلزی
– لاستیک و مصنوعات لاستیکی
– چرم و مصنوعات چرمی
– فرش و کفپوش
– محصولات عکاسی و سینمایی
– اشیاء هنری و عتیقه
– اسلحه و مهمات
– کشتی‌های تفریحی و ورزشی
– ابزار موسیقی
– ساعت و جواهرات
– صنایع دستی
– کالاهای متفرقه

تغییرات ساختاری در واردات روسیه (۲۰۲۵ نسبت به ۲۰۲۴)

بر اساس آمار منتشرشده، مهم‌ترین تغییرات در ساختار واردات روسیه در سال ۲۰۲۵ عبارتند از :

افزایش ۱۵ درصدی واردات محصولات کشاورزی: این رشد نشان‌دهنده افزایش وابستگی روسیه به تأمین مواد غذایی از خارج است. محصولاتی مانند میوه، گوشت و لبنیات بیشترین رشد را داشته‌اند.

کاهش ۷.۷ درصدی واردات ماشین‌آلات: این کاهش می‌تواند ناشی از رکود صنعتی، کاهش سرمایه‌گذاری و محدودیت در تأمین قطعات باشد.

رشد ۳.۸ درصدی واردات محصولات شیمیایی: به‌ویژه در حوزه دارو و محصولات پتروشیمی.

کاهش واردات فلزات: به دلیل رکود در بخش ساخت‌وساز و صنایع خودروسازی.

شرکای تجاری اصلی روسیه در واردات ۲۰۲۵

بر اساس گزارش‌های منتشرشده، ساختار شرکای تجاری روسیه در سال ۲۰۲۵ به شرح زیر بوده است :

چین: با سهم حدود ۴۰ درصد از کل واردات، بزرگترین شریک تجاری روسیه باقی مانده است. در ۹ ماهه ۲۰۲۵، واردات از آسیا (عمدتاً چین) ۱۳۴.۳ میلیارد دلار بوده است .

اتحادیه اروپا: با کاهش شدید تجارت، سهم اروپا به حدود ۱۸.۶ درصد رسیده است . در ۹ ماهه ۲۰۲۵، واردات از اروپا ۵۱.۵ میلیارد دلار بوده است .

ترکیه: به‌عنوان دومین شریک تجاری (پس از چین) در برخی گروه‌های کالایی.

بلاروس: به‌عنوان عضو اتحادیه اقتصادی اوراسیا، تجارت قابل توجهی با روسیه دارد.

قزاقستان: دیگر عضو اتحادیه اقتصادی اوراسیا.

هند: عمدتاً در حوزه دارو و محصولات شیمیایی.

فرصت‌های تجاری برای صادرکنندگان ایرانی

با توجه به ساختار واردات روسیه و رشد ۱۵ درصدی واردات محصولات کشاورزی، فرصت‌های زیر برای صادرکنندگان ایرانی قابل شناسایی است :

محصولات کشاورزی و غذایی: میوه (مرکبات، سیب، کیوی)، خشکبار (پسته، کشمش، خرما)، لبنیات، محصولات شیلاتی (میگو).

محصولات شیمیایی: دارو، مواد اولیه دارویی، محصولات پتروشیمی، پلیمرها.

مصالح ساختمانی: سیمان، محصولات فولادی، کاشی و سرامیک.

قطعات خودرو: با توجه به کاهش واردات خودرو و نیاز به قطعات یدکی.

تجهیزات پزشکی: با توجه به رشد واردات محصولات شیمیایی و دارویی.

نتیجه‌گیری

بازار واردات روسیه در سال ۲۰۲۵ با ارزش ۲۷۹ میلیارد دلار، علی‌رغم کاهش ۱.۴ درصدی نسبت به سال قبل، همچنان یکی از بزرگترین بازارهای جهان است . ماشین‌آلات، تجهیزات و وسایل نقلیه با ۱۳۵.۶ میلیارد دلار (۴۸.۶٪ از کل واردات) بزرگترین گروه کالایی وارداتی را تشکیل می‌دهند. محصولات شیمیایی با ۵۵.۵ میلیارد دلار (۱۹.۹٪) و محصولات کشاورزی با ۴۳.۴ میلیارد دلار (۱۵.۵٪) در رتبه‌های بعدی قرار دارند.

رشد ۱۵ درصدی واردات محصولات کشاورزی نشان‌دهنده فرصت طلایی برای صادرکنندگان این حوزه است. همچنین رشد ۳.۸ درصدی واردات محصولات شیمیایی، جایگاه ویژه این بخش را نشان می‌دهد. در مقابل، کاهش ۷.۷ درصدی واردات ماشین‌آلات، می‌تواند نشانه‌ای از رکود صنعتی و کاهش سرمایه‌گذاری در روسیه باشد.

برای صادرکنندگان ایرانی، شناخت دقیق این گروه‌های کالایی و تمرکز بر محصولاتی که روسیه بیشترین وابستگی وارداتی را دارد (به‌ویژه محصولات کشاورزی و شیمیایی) می‌تواند راهگشای موفقیت در این بازار ۲۷۹ میلیارد دلاری باشد.