صادرات کالا و مدارک مورد نیاز
در آيين نامه اجرايي قانون امور گمركي صادرات به دو دسته تقسيم شده است .
1- صادرات قطعي
2- صادرات موقت
صادرات قطعي عبارت است از كالائي كه به منظور فروش يا مصرف در كشورهاي خارج از ايران به خارج فرستاده مي شود و صادرات موقت به صدور كالا به خارج از كشور براي انجام منظورهاي موقتي ( مثلا تعمير يا تكميل كالا ، شركت در نمايشگاه ) و برگشت آن به كشور گفته مي شود .
آنچه در اين مقوله مد نظر است صادرات قطعي است .
اسناد و مدارك لازم جهت صادرات :
1- اخذ كارت بازرگاني معتبر به نام صادر كننده
2- اخذ مجوز صدور ( در صورتيكه براي صدور كالاي مورد نظر ،توسط وزات بازرگاني موافقت كلي اعلام نشد باشد .
3- اخذگواهي بهداشت و قرنطينه ( دامي ، نباتي – حسب مورد )
4- گواهي استاندارد ( در صورتيكه كالا مشمول مقررات اجباري استاندارد صادراتي باشد) .
5- گواهي انرژي اتمي ( حسب مورد ) كه به اين مجوزها گواهي هاي مرسوم نيز گفته مي شود .
6- تهيه صورت عدل بندي Packing List ( در صورتيكه كالا گوناگون باشد )
7- شناسنامه فرش ( فقط براي فرش دستباف )
مجوزهاي صادرات :
كالاهاي صادراتي بر حسب مجوز صدور به سه گروه تقسيم مي شوند .
1- كالاي مجاز :
كالائي است كه صدور آن با رعايت ضوابط نياز به كسب مجوز ندارد . منظور از ( ضوابط ) آن دسته ترتيباتي است كه رعايت آن براي صادرات پاره اي از كالاها قانوناً ضروري است مانند ضوابط استاندارد ، گواهي بهداشت انساني ، دامي ، نباتي
2- كالاي مشروط :
كالائي است كه صدور آن با كسب مجوز امكان پذير است . پس از اعلام نظر موافق وزارتخانه هاي ذيربط كه اصطلاحاً ( موافقت كلي ) ناميده مي شود ، و پس از ابلاغ آن به گمرك توسط وزارت بازرگاني براي صدور كالاهاي موضوع موافقت كلي ، نيازي به مراجعه متقاضي به وزارتخانه يا سازمان مربوط و اخذ مجوز موردي نخواهد بود .
3- كالاهاي ممنوع الصدور
كالائي است كه صدور آن به موجب شرع مقدس اسلام ( به اعتبار خريد و فروش يامصرف ) و يا به موجب قانون ممنوع گردد. دولت مي تواند بنا به مقتضيات و شرايط خاص زماني با رعايت قوانين مربوطه صدور بعضي از كالاها را ممنوع نمايد.
- گواهي هاي مرسوم برای صادرات شامل موارد زیر می باشد.
گواهي بهداشت نباتي
طبق ماده 18 آيين نامه اجرايي قانون حفظ نباتات ، فرآورده هاي نباتي كه از ايران به كشورهاي خارج صادر مي شود بوسيله كارشناسان قرنطينه معاينه و درصورت سلامت كالا گواهي بهداشت نباتي صادر مي شود .
و در صورت عدم تقاضاي خريدار اين كار انجام نمي گردد .
گواهي بهداشت دامي (گواهي سازمان دامپزشكي )
طبق ماده 7 قانون دامپزشكي كشور مصوب سال 1350 ورود و صدور هر نوع دام زنده – تخم مرغ نطفه دار – اسپرم دام – فرآورده هاي خام دامي – داروها ، واكسن ها ، سرم ها و مواد بيولوژيكي ، مواد ضد عفوني ، سموم دام پزشكي ، مواد غذايي متراكم ، مكمل غذاي دام و داروهائي كه براي ساختن مواد نامبرده موردنياز است بايد با موافقت وزارت جهاد كشاورزي ( سازمان دامپزشكي كشور ) صورت گيرد .
گواهي استاندارد
در صورتيكه براي صادرات كالاهائي مقررات استاندارد اجباري وضع شده باشد اخذگواهي استاندارد ازموسسه استاندارد و تحقيقات صنعتي ايران و ارائه آن به گمرك ضروري است .
گواهي انرژي اتمي
در مواردي كه كالاي صادراتي مواد غذايي يا انواع قراضه هاي فلزات و … باشد ارائه گواهي سازمان انرژي اتمي كشور ضروري است .
صورت عدل بندي
در مواردي كه كالاهاي وارده بيش از يك بسته و محتويات بسته ها گوناگون و متنوع باشد ، ارايه يك فهرست كه محتويات هر بسته ( خالص و با ظرف ) نشان دهد ، ضروري است .
ساير اسناد مورد نياز براي صادرات
اسنادي كه در ذيل نامبرده مي شود براي ارائه به گمرك ايران الزامي نيست لكن ممكن است توسط كشور مقصد يا خريدار خارجي مطالبه شو د .
1- گواهي مبدا :
براي دريافت گواهي مبدا با در دست داشتن فتوكپي اظهار نامه گمركي و بارنامه كالا به اتاق هاي بازرگاني وصنايع و معادن مراجعه شود.
2- كارنه تير :
كار نه تير دفتر چه اي است كه براي عبور كالا بوسيله كاميون از كشورهاي عضو ، بدون بازرسي دقيق و بدون تامين و دريافت حقوق و عوارض گمركي صادر مي شود .
3- سياهه خريد :
سياهه خريد (Invoice ) يا فاكتور صورتحسابي است كه درآن تاريخ ، نام و نشاني خريدار و فروشنده ، شماره سفارش يا قرارداد ، تعداد يامقدار ويا شرح كالا ، قيمت واحد ، قيمت كل ،نوع قرارداد وتعرفه گمركي كالا ذكر شده است .
4- بارنامه حمل :
بطور كلي بارنامه سند اصلي انتقال مالكيت كالا از فروشنده به خريدار است و داراي انواع مختلف مي باشد مانند بارنامه هوايي – بارنامه دريايي – بارنامه راه آهن – بارنامه سراسري بارنامه زميني ( كاميون )
5- گواهي بازرسي :
سندي است كه توسط يكي از شركتهاي بازرسي كننده بين المللي صادر و به موجب آن تاييد مي گردد كه كالاي حمل شده با كالاي ثبت سفارش شده يكسان است .